Phân biệt xuất khẩu chính ngạch và xuất khẩu tiểu ngạch

Trong thời đại công nghiệp hóa- hiện đại hóa như ngày nay, xuất nhập khẩu đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc phát triển kinh tế. Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn có rất nhiều người không phân biệt được xuất nhập khẩu hàng hóa chính – tiểu ngạch là gì hoặc có những suy nghĩ sai lầm như xuất nhập khẩu tiểu ngạch là không chính thống, luồn lách thủ tục giấy tờ còn xuất nhập khẩu chính ngạch mới là chính thức, làm đầy đủ các thủ tục hải quan. Qua bài viết này chúng ta cùng nhau có cái nhìn khách quan hơn về XNK tiểu ngạch và XNK chính ngạch trong vận chuyển hàng hóa hiện nay.

1. Xuất khẩu tiểu ngạch là gì?

Tiểu ngạch là một trong những hình thức trao đổi, buôn bán hàng hóa, giao thương hợp pháp giữa những người dân sinh sống gần phần biên giới hai nước liền kề nhau như Việt Nam với Trung Quốc, Việt Nam với Lào,…

Xuất khẩu theo hình thức tiểu ngạch

Xuất nhập khẩu tiểu ngạch chính là một trong những hình thức mua, bán hàng hóa, kinh doanh được nhiều thương lái ưa chuộng nhất hiện nay vì thủ tục đơn giản, dễ dàng, chi phí vận chuyển thấp.

Khi tham gia vào hình thức kinh doanh này, các cá nhân vẫn phải đóng thế và chịu sự kiểm tra nghiêm ngặt về chất lượng hàng hóa, kiểm dịch động thực vật, an toàn vệ sinh thực phẩm và tiêu chuẩn… bởi các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành trước khi thông quan.

2. Xuất khẩu chính ngạch là gì?

Mua bán chính ngạch được diễn ra giữa người mua và người bán ở 2 quốc gia khác nhau. Không bắt buộc rằng người mua và nhà cung cấp hàng hóa phải có cùng một đường biên giới. Đó là lý do tại sao mua bán chính ngạch là hình thức buôn bán mang tính quốc tế.

Xuất khẩu theo hình thức chính ngạch

Đây là hình thức các công ty, doanh nghiệp nước ta ký những hợp đồng kinh tế, thương mại với các đối tác nước ngoài theo một hiệp định đã được cam kết giữa các quốc gia với nhau hoặc giữa các quốc gia với các tổ chức, khu vực, hiệp hội… theo thông lệ quốc tế.

3. Sự khác nhau giữa chính ngạch và tiểu ngạch

  • Con đường vận chuyển: Với các hàng hóa xuất nhập khẩu theo hình thức chính ngạch sẽ được vận chuyển qua các cửa khẩu và đóng các loại thuế cũng như các loại phí liên quan. Còn với cách vận chuyển hàng hóa qua đường tiểu ngạch thường sẽ được đi theo một con đường riêng, không phải chịu sự kiểm duyệt khắt khe của cơ quan hải quan nhưng vẫn phải đóng thuế đầy đủ. Ngoài ra khi vận chuyển tiểu ngạch bạn sẽ bị các cơ quan quản lý kiểm tra bất cứ lúc nào để đảm bảo an toàn hàng hóa.
  • Giấy tờ thủ tục: Với con đường vận chuyển chính ngạch, thuế suất hàng hóa thấp hơn rất nhiều, thủ tục dễ dàng, chỉ cần một tờ khai tiểu ngạch và chịu phí biên mậu là có thể thông quan. Với hình thức chính ngạch thì phức tạp hơn bởi cần có phiếu kiểm tra chất lượng hàng, hóa đơn, chứng từ thanh toán, hợp đồng ngoại thương …cũng như chịu mức thuế cao.
  • Giá trị khi giao dịch: Với chính ngạch bạn sẽ không bị giới hạn về chi phí và giá trị của đơn hàng cũng như có thể chuyển bất cứ mặt hàng nào mà pháp luật không cấm với số lượng không hạn định. Hình thức tiểu ngạch sẽ bị giới hạn số lượng mua hàng theo quy định của pháp luật.

Ngoài ra, tiểu ngạch và chính ngạch có sự khác nhau về 1 số những tiêu chí như: thủ tục, giấy tờ, thời gian vận chuyển,…

Sự khác nhau giữa tiểu ngạch và chính ngạch

4. Rủi ro trong xuất khẩu tiểu ngạch

Theo đánh giá từ Bộ Công Thương, khi xuất khẩu tiểu ngạch sẽ có những rủi ro sau:

  • Rủi ro trong thanh toán, chậm giao nhận hàng, bị ép giá sản phẩm.
  • Bị trừ tiền, trả lại hàng do mẫu mã, chất lượng không đảm bảo, không đáp ứng đúng yêu cầu….
  • Có nhiều thời điểm, cung vượt quá cầu, xe hàng bị ùn ứ nhiều làm cho mẫu mã, chất lượng giảm thì thương lái Trung Quốc thường ép giá, trả hàng hoặc trừ tiền từ 10 đến 20 triệu đồng/xe.
  • Bất lợi lớn của hình thức buôn bán tiểu ngạch là thiếu ổn định, dẫn đến thiệt hại cho phía Việt Nam.

Theo nghiên cứu mới công bố của Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương, có hai lý do chính dẫn đến sự thiếu ổn định này:

  • Thứ nhất, nguồn cung (sản xuất) từ phía Việt Nam không được điều phối phù hợp, sản xuất vượt quá khả năng tiêu thụ.
  • Thứ hai, tính mùa vụ cao của các sản phẩm trao đổi. Nhiều sản phẩm như: rau quả, thủy sản vào mùa khai thác hoặc thu hoạch buộc phải tiêu thụ nhanh dẫn đến hiện tượng bị ép giá, làm giá trong nước giảm nhanh, gây thiệt hại cho nông dân.

Do đó, con đường tốt nhất là xuất khẩu theo đường chính ngạch. Tuy nhiên, với phương thức xuất khẩu chính ngạch yêu cầu bạn cần có các loại giấy tờ pháp lý đầy đủ.

5. Ưu điểm xuất khẩu chính ngạch

  • Hàng hóa chính ngạch về sẽ có đầy đủ tính pháp lý, nguồn gốc chứng từ rõ ràng.
  • Do có hóa đơn chứng từ xuất xứ rõ ràng, nên hàng hóa khi vận chuyển sẽ không bị giữ lại và tịch thu bởi các cơ quan quản lý thị trường.
  • Hàng hóa chính ngạch sẽ đảm bảo được việc cung cấp đầy đủ hóa đơn đỏ VAT, đáp ứng được nhu cầu của một số khách hàng.
  • Một ưu điểm đặc biệt của xuất khẩu chính ngạch mang lại chính là hàng hóa sẽ hạn chế bị tắc nghẽn hoặc bị thu giữ ở cửa khẩu bởi giấy tờ của hàng hóa đã vô cùng đầy đủ. Hàng hóa sẽ được đảm bảo còn nguyên đai, nguyên kiện, hạn chế trường hợp thất lạc hàng hóa xuống mức thấp nhất.

Thủ tục xuất nhập khẩu chính ngạch:

  • Hợp đồng (Sale contract)
  • Hóa đơn thương mại (Invoice)
  • Quy cách đóng gói (Packing list) với Seller (người bán)
  • Bill of Lading (nếu có)
  • Tờ khai hải quan (Customs Declaration)
  • LC – Tín dụng thư
  • Giấy nộp tiền vào ngân sách nhà nước
  • Giấy chứng nhận hàng hóa (form E)
  • Hóa đơn vận chuyển.
  • Chứng nhận kiểm dịch

Khi xuất nhập khẩu chính ngạch bạn cần phải chuẩn bị hết tất cả những giấy tờ chứng từ trên để gửi cục hải quan để thông quan hàng hóa. Thuế bạn cần phải đóng sẽ dựa vào loại hàng hóa mà bạn đang nhập khẩu do pháp luật quy định. Cục hải quan sẽ dựa trên các chứng từ, tờ khai sẽ quyết định cho hàng hóa bạn thông quan. Một số trường hợp hàng hóa của bạn sẽ phải thực hiện kiểm tra trước khi thông quan.

Chia sẻ bài viết:
Share on facebook
Share on twitter
Share on google
Share on telegram

Leave a Comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *